FIFA to gra, która wychodząc w 1994 roku (FIFA INTERNATIONAL SOCCER) sprawiła, że świat oszalał. Złożyło się na to kilka czynników - po pierwsze, słaba konkurencja. W tamtych czasach jedynie Sensible Soccer mógł rywalizować z produkcją Electronic Arts. Po drugie, wielka reklama. Po trzecie, licencja, której produkt od firmy Sensible Software mógł tylko pozazdrościć. 32 narodowości z prawdziwymi nazwiskami, to było coś wielkiego, jak na tamte czasy. Do tego doszły jeszcze nieźle wykonane trybuny i mało wymagająca gra właściwa. Potem przyszły kolejne edycje i mniej więcej do 2000 roku FIFA była uważana za zręcznościówkę. Konkurencyjny tytuł – Pro Evolution Soccer – był zaś symulacją, przy której gracze wyrywali sobie włosy. Zarząd Electronic Arts postanowił to jednak zmienić. Chciał iść śladem Konami i zaczął przekształcać w FIFĘ w symulację...

FIFA 08 miała nam oddać emocje i rywalizacje znane z prawdziwych boisk. Czy tak się stało? My już wiemy… Zanim jednak odpowiemy na to pytanie przyjrzymy się co główny konkurent PESa ma do zaoferowania w kwestii trybów, licencji oraz mechaniki gry.

TRYBY GRY

Co się tyczy tych pierwszych, ciekawość wzbudza tryb o wdzięcznej nazwie „Be a pro: Offline Training”. W nim wybieramy sobie tylko i wyłącznie jednego zawodnika z drużyny (brak opcji wyboru bramkarza), którego będziemy kontrolować podczas rozgrywki, odkrywać jego umiejętności i masterować. Oznacza to, że w jednym meczu może brać czynny udział maksymalnie 4 graczy z tej samej drużyny. Gra na takich zasadach wymaga cierpliwości i jest kwestią przyzwyczajenia, gdyż przez cały czas musimy mieć na oku pozostałych członków jedenastki, kierowanych nomen omen przez konsolę. Mimo tego to my decydujemy gdzie i do kogo kolega z drużyny ma posłać piłkę (wyłączając z tego strzały na bramkę). Dodatkowo szereg wskaźników sygnalizuje nam w jak efektywna jest nasza gra, na jakiej pozycji powinniśmy się ustawić, kogo przykryć itp. Dostosowanie się do nich lub jego brak ma wpływ na końcową ocenę naszych poczynań na murawie. Jest to dobrze znany motyw z „Libero Grande”. Szokiem dla większości z Was może być fakt, że w trybie Tournament nie pokierujemy żadną reprezentacją. Ta odsłona FIFY stawia tylko i wyłącznie na kluby, a tych jest ok. pięciuset i co ważne, znakomita większość posiada aktualne składy. Oczywiście nie zapomniano o naszej wspaniałej, niesamowitej i mega-widowiskowej Ekstraklasie (Legia ma nawet nowy znaczek).

Kolejnym trybem, o którym warto napisać parę słów jest Manager Mode. Oczywiście na wstępie wybieramy kraj oraz ligę, w której chcemy prowadzić nasze wojaże. Po wybraniu drużyny przyszedł czas na sponsora. Tych jak zawsze jest dużo i musimy wybrać po prostu najlepszego. Oczywiście każdy z nich oferuje inne wynagrodzenie, dodatkowo jeśli nasza drużyna będzie zwyciężała, to dostaniemy od sponsora premię. Po przejściu przez te skomplikowane papierkowe sprawy, trafiamy do Manager Mode Central, gdzie zarządzamy naszym klubem. To właśnie tam ustalamy kiedy zagramy kolejny mecz, możemy również zaplanować trening, wypełniać wymagania zarządu, podpisać kolejne kontrakty, obgadać taktykę na najbliższy mecz etc. Trzeba również pamiętać o tym, aby nie przemęczać zawodników. Wypoczęty i zadowolony piłkarz lepiej gra na boisku. Po każdym meczu otrzymujemy również komplet statystyk, wyniki pozostałych meczów i kosztorys. W momencie kiedy chcemy rozpocząć mecze ligowe mamy wybór. Czy chcemy być na stadionie i grać naszymi podopiecznymi, czy też zrobi to za nas komputer. W tryb menedżerskim gra się przyjemnie. Ale to pewnie dlatego, że nie zobaczymy w nim tak zaawansowanych funkcji jak w innych produkcjach czysto opierających się na zarządzaniu drużyną. Brakuje tutaj przykładowo obserwowania meczu z perspektywy trenera. Oczywiście w wieku, w którym internet owładnął praktycznie każdego, nie można zapominać o grze on-line. Electronic Arts nie zapomina o tym i pozwala nam pobierać aktualizację składów, prowadzić ligę on-line, wysyłać filmy z momentami naszej chwały. Elektronicy nie zapomnieli także o takich podstawowych trybach jak Kick off, czy training, ale uważamy, że nie ma sensu głębiej się nad nimi rozwodzić...
Gameplay

Wiadomym jest, że kwintesencją każdej gry, a w szczególności gier sportowych jest gameplay i ten właśnie aspekt odgrywał wielką rolę przy ocenianiu FIFY 08. W światku krąży powszechna opinia jakoby flagowa seria Electronic Arts była kierowana do graczy stawiających bardziej na arcade niż na symulację gry piłkarskiej. No cóż, jestem w stanie się z tym stwierdzeniem zgodzić, aczkolwiek z każdą kolejną odsłoną „fifki” widać dążenie twórców do zwiększenia stopnia realizmu, czy to poprzez samo zachowanie się piłkarzy na boisku, czy stopniowe implementowanie czynnika przypadkowości, która dodaje smaczku wszystkim rozgrywanym meczom i każdy czyni wyjątkowym. Ten ostatni niestety jest ciągle zbyt niski: podania są zbyt dokładne – nie jest trudno nawet w gęstym tłoku pod polem karnym przekazać piłkę po ziemi do zawodnika, przy którym w odległości pół metra stoi trzech przeciwników. Z dziecinną łatwością można kontrolować akcje nawet rozgrywając gałę bez przyjęcia (co na prawdziwych meczach jest istną rzadkością, chyba, że do gry dorwie się AC Milan z Gattuso i Kaką na czele), przez co sytuacje „sam na sam” stanowią chleb powszedni w opisywanej przez nas produkcji. Nie trzeba chyba dodawać, że ten stan rzeczy drastycznie niweluje przyjemność płynącą ze zdobywania bramek i z samej rozgrywki. Zachowanie bramkarzy nie budzi większych zastrzeżeń co nie zmienia faktu, że momentami wykazują się oni brakiem pomyślunku. Za przykład niech posłuży sytuacja, w której to oddałem strzał na bramkę, pod kątem 45 stopni, z odległości 10 metrów od pola karnego. Siła tego była wystarczająco mała, aby piłka zdążyła się dwa razy odbić spokojnie od ziemi i skończyć swoja przygodę w rękach bramkarza. Ten natomiast zamiast ją chwycić, rzucił się, odbił piłkę jedną ręką, wystawiając ją idealnie do nadbiegającego z naprzeciwka przeciwnika… Koniec można już sobie dopisać.

Jeżeli oczekiwaliście, że wraz z erą next-genów gry piłkarskie „z miejsca” doczekają się nowej jakości, to przy kontakcie z nową FIFĄ czeka Was niemiłe zaskoczenie. Po pierwsze animacja podczas przerywników z niewyjaśnionych przyczyn spada. Po drugie wygląd stadionów. Murawa, która bardziej przypomina dywan niż pole po którym biegają, kopią i ślizgają się piłkarze to pikuś. Ale wykonanie trybun i kibiców to po prostu bezpardonowy strzał w twarz. Zresztą nie jestem przekonany, czy rozjechaną pizzę z pieczarkami można nazwać kibicami. W dobie NG ci ludzie mogliby chyba jakoś się ruszać. Ja już nie wymagam, żeby jeden machał szalikiem, drugi robił zdjęcia, trzeci jadł orzeszki, a czwarty okładał pierwszego za to, że część trzymanej przez niego zimowej odzieży ma nieodpowiedni kolor, ale niech chociaż oni udają, że są kibicami. Jakaś meksykańska fala od czasu do czasu, mała rozróba, czy po prostu klaskanie nie byłoby niemile widziane. Śmiech wzbudza też fakt, że na ławkach rezerwowych… w ogóle nie ma rezerwowych. Ba, nie ma nawet samego szkoleniowca - i w ogóle - nikogo tam nie ma. To już nie mogli chociaż postawić kartonowych figurek co by wstydu w TV nie robić? Poszli się chłopcy „integrować” w szatni widocznie. Co się tyczy samych zawodników, do ich wyglądu nie mogę się przyczepić, ale do animacji już tak. Oczywiście pod tym względem widać małe kroczki w kierunku realistycznego oddania ruchu piłkarzy, ale ciągle widać, że każdy z nich ma w sobie coś z Pinokia.

Udźwiękowienie

W tej kwestii nowa FIFA wychodzi bardzo dobrze. Muzyka, która wypływa z głośników nie drażni. Jest delikatna i skutecznie uprzyjemnia nam czas spędzony w menu. A piosenek jest bardzo dużo: All My Heroes Are Weirdos, Apartment - Fall Into Place, Art Brut - Direct Hit, Aterciopelados – Paces, Babamars - The Core, Bodyrox feat. Luciana, Bonde do Role - Solta O Frango, CAMP - From Extremely Far Away, Carpark North – Human, CeU – Malemolencia, Cheb i Sabbah - Toura Toura: Nav Deep Remix, CSS - Off The Hook, Datarock - Fa-Fa-Fa, Digitalism – Pogo, Disco Ensemble - We Might Fall Apart, Dover - Do Ya ,Heroes & Zeros - Into The Light, Ivy Queen - Que Lloren, Junkie XL – Clash, Jupiter One – Unglued, Kenna - Out Of Control (State Of Emotion), K-Os - Born To Run, La Rocca - Sketches (20 Something Life), Lukas Kasha - Love Abuse, Madness feat. Sway and Baby Blue - I'm Sorry, Maximo Park - The Unshockabl, Melody Club - Fever Fever, Mexican Institute of Sound (MIS) - El Microfono, Modeselektor feat. Sasha Perera – Silikon, Noisettes - Don't Give Up, Pacha Massive - Don’t Let Go, Peter Bjorn And John - Young Folks, Planet Funk – Static, Robyn - Bum Like You, Rocky Dawuni - Wake Up The Town, Santogold - You Will Find A Way, Simian Mobile Disco - I Believe, Superbus – Butterfly, Switches - Drama Queen, The Automatic Automatic – Monster, The Cat Empire – Sly, The Hoosiers - Mr. A, The Hours - Ali In The Jungle, The Tellers – More, Tigarah - Culture, Color, Money, Beauty, Travis – Closer, Tumi And The Volume - Afrique Vassy - Wanna Fly, Wir Sind Helden - Endlich Ein Grund Zur Panik, Yonderboi - Were You Thinking Of Me? To już chyba wszystko. Co prawda nie wiem, po co komu tyle piosenek, zwłaszcza, że menu jest proste i sprawia, że szybko się w nim przemieszczamy, ale chyba nie warto się czepiać? :). Oczywiście nie mogę zapomnieć o komentatorach, i Ci spisują się tutaj znacznie lepiej. Dialogi są tutaj dynamiczne, nie ma tu mowy o chwili przerwy. Niestety, nadal możemy zobaczyć wpadki komentatorów. Czasem bowiem zdarza się, że nie reagują oni na to, co dzieje się na boisku. Mimo wszystko tego typu błędów jest znacznie mniej niż w poprzedniej edycji.

PlayStation 3 vs Xbox 360

Oczywiście nie mogło zabraknąć, krótkiego porównania między wersją na Xboxa 360 a tą przeznaczoną dla konsoli PlayStation 3. Trzeba na wstępie jasno i wyraźnie powiedzieć, że Electronic Arts faworyzuje maszynę Microsoftu. Widać to przede wszystkim w tym, że wersja na PlayStation 3 nie posiada polskiej lokalizacji. Nie usłyszymy więc w niej głosów Dariusza Szpakowskiego i Włodzimierza Szaranowicza. Menu też jest nie przetłumaczone, mimo, że w polskiej lidze występują polskie znaki. Przykładowo klub piłkarski: Widzew Łódź ma wszystkie „kreseczki” :). Graficznie FIFA na Xboxa 360 prezentuje się minimalnie lepiej. Po pierwsze gra się mniej dławi. Po drugie piłkarze są lepiej wykonani. Widać, że programiści nauczyli się lepiej obsługiwać konsolę Microsoftu niż ciężką architekturę PlayStation 3. A szkoda, bo różnice nie są znaczne i wydaje mi się, że wystarczyłby tylko tydzień, aby obydwie wersje prezentowały ten sam poziom.

Jaka jest nowa FIFA?

Szybka i dynamiczna gra, efektowne zwody, i wspaniała fizyka postaci sprawiają, że przy tej produkcji nie mogłem się nudzić. Tutaj naprawdę możemy pokazać innym, jakie wspaniałe umiejętności posiadają nasi piłkarze. A ułatwia nam to bardzo intuicyjne sterowanie. Wystarczy bowiem nacisnąć L2 i poruszać prawą gałką analogową, aby wykonać niesamowity zwód, który pozwoli nam wyminąć obrońcę drużyny przeciwnej. Oczywiście można przyczepić się, że jest to mało realne. Tak, jest to prawdą, ale nie zmienia to faktu, że w FIFĘ może grać każdy i każdy będzie miał z niej przyjemność. To po prostu tytuł relaksujący, przy którym nie musimy się denerwować. Produkcja, która dla spracowanego Polaka jest wypoczynkiem i odprężeniem. Kolejną miłą niespodzianką jest wspomniany tryb: „Be a pro” , który w grze naprawdę spisuje się na medal. Pojawi się on też podczas doczytywania się produkcji. Dzięki temu przed każdym meczem możemy kopnąć kilka razy piłkę lub przypomnieć sobie zwody – taka mała rozgrzewka. Niestety, tryb ”Be a pro” wyklucza (podczas gry właściwej) zabawę za pośrednictwem kamery telewizyjnej. Ta bowiem została za wysoko ustawiona i niestety obraz z niej sprawia, że piłkarze wyglądają jak małe karaluchy, przez co nie uda nam się wykonać efektownych i bardzo pomocnych zwodów. Mimo wszystko, w grze mamy ogromny wybór kamer i na pewno znajdziecie coś dla siebie. Kolejnym ciekawym rozwiązaniem jest wprowadzenie pośrodkowych poziomów trudności. Dzięki temu możemy podwyższać sobie poprzeczkę w miarę wdrażania się w grę.

Już od miesiąca mówię czytelnikom na GG, że nie mam zamiaru porównywać FIFY do gry Pro Evolution Soccer 2008. Naszym zdaniem są to dwie różne produkcje. Jedna stawia na dynamikę, druga na taktykę i mozolne wyprowadzanie akcji. Nie można tego negować. Trzeba się cieszyć, że mamy wybór. Ja przykładowo, gdy jestem zmęczony, wolę pograć w FIFĘ gdyż wiem, że przy niej się odprężę i dobrze zabawię. W Pro Evolution Soccer 2008 pogram zaś wtedy kiedy mam ochotę przeżyć naprawdę głębokie emocje. Takie jak frustracja, załamanie, radość. Mimo wszystko FIFĘ 08 polecam każdemu. Gdyż jest ciekawą i bardzo miłą produkcją!

Za udostępnienie gry do testów dziękujemy firmie EA Polska!